Europese Commissie geeft vervolg aan sectoronderzoek
In 2009 concludeerde de Europese Commissie na een uitvoerig sectoraal onderzoek dat goede octrooibescherming essentieel is voor een gezonde farmaceutische sector. Naast verbetering van de octrooiwetgeving ging de Commissie in 2010 ook actief op zoek naar kartelafspraken.
In een eerste rapport van de Europese Commissie naar eventuele kartelafspraken tussen innovatieve en generieke farmaceutische bedrijven, dat halverwege 2010 verscheen, bleek dat monitoring en specifiek onderzoek hebben geleid tot beperking van die afspraken. De Commissie gaf aan de monitoring naar afspraken die de mededinging beperken, voort te zetten. De aandacht richt zich daarbij met name op afspraken die leiden tot latere markttoetreding van generieke geneesmiddelen en tot waardeoverdracht van innovatieve fabrikanten naar generieke fabrikanten.
Toenmalig eurocommissaris voor mededinging Neelie Kroes kondigde in 2009 al aan het onderzoek naar kartelafspraken voort te zetten om goede marktwerking te bevorderen. In dat kader zijn ook in 2010 diverse farmabedrijven bezocht. De Commissie heeft enkele concerns informatie gevraagd over schikkingen die in 2008 en 2009 zijn bereikt bij conflicten over octrooien op medicijnen. De actie past in het streven van Brussel om de Europese geneesmiddelenmarkt beter te laten werken.
Het onderzoek naar het functioneren van de farmaceutische markt in de Europese Unie ging van start in 2008 en resulteerde in een eindrapport dat in de zomer van 2009 werd gepresenteerd. Aanleiding vormden aanwijzingen die er volgens Kroes op wezen dat de mededinging mogelijk beperkt of verstoord werd. Zo zag de Europese Commissie dat innovatie (gemeten naar het aantal nieuwe geneesmiddelen dat de markt bereikt) afnam en de markttoetreding van generieke geneesmiddelen relatief traag verliep. Het stoorde de Commissie ook dat er veel rechtszaken zijn over octrooien; in de periode 2000-2007 stonden fabrikanten van merkmedicijnen en de generieke producenten bijna zevenhonderd keer in een juridisch conflict tegenover elkaar. Het aantal zaken nam in die periode met een factor vier toe. Volgens Brussel liepen 228 conflicten uit op een schikking.
Zowel de generieke als de innovatieve geneesmiddelenfabrikanten hebben in 2010 wederom gepleit voor betere octrooiwetgeving, waarbij met name de ondoorzichtige en gefragmenteerde manier waarop de bescherming van intellectueel eigendom in Europa in wetten en regels is vastgelegd, moet worden verbeterd. Die veroorzaakt namelijk veel vertraging bij de introductie van zowel innovatieve als generieke geneesmiddelen.